Heat-Flux:
Bayrampaşa

2018—2020

Photography Series, Photobook, Installation

Video Loops Created from Thermal Camera, and Prints in Various Dimensions

Photobook: 16×23 cm, 224 Pages, Self-Published

en | tr

Developed during the AirBayrampaşa artist residency program held at Ramada Encore Bayrampaşa between June 1 and 13, 2018, Heat-Flux: Bayrampaşa approaches heat energy and thermal mapping as narrative tools, using them as metaphors for the broader socioeconomic and spatial transformations taking place in Istanbul’s Bayrampaşa district. Structured as a conceptual laboratory, the project maps heat fluctuations to examine how energy—both literal and metaphorical—circulates, transforms, and dissipates within urban systems, offering a way to think about the invisible forces shaping the district under conditions of rapid urbanization and turbo-capitalist efficiency.

At the core of the research lies the premise that energy flows leave traces, yet these traces often remain concealed within systems that prioritize productivity over visibility. In Bayrampaşa, this energy manifests in layered forms: human activity, industrial machinery, transportation networks, and social spaces produce thermal signatures that reflect the district’s socioeconomic rhythms. Sites such as the Esenler Bus Terminal, Forum Istanbul Shopping Mall, and the Bayrampaşa Wholesale Market emerge as high-density zones shaped by 24-hour labor, commerce, and transit. In contrast, peripheral streets and residential areas exhibit slower, more fragmented energy patterns, reflecting the unequal distribution of resources and the spatial hierarchies inherent in urban ecosystems.

The project’s methodology relies on a dual photographic technique—optical and thermal imaging—to make visible the dynamic relationship between physical and immaterial flows of energy. Thermal cameras, in particular, is used to record heat signatures across Bayrampaşa’s shifting microclimates. The images focus on sites such as industrial workshops, bustling markets, and transit hubs. The project observes machinery ceasing to emit residual heat after midnight, crowds leaving thermal trails in their wake, and structures acting simultaneously as heat sources and reflectors. These observations reinforce the sense of Bayrampaşa as a dynamic reservoir of energy exchange, shaped by labor, consumption, and entropy.

The research remains grounded in the specific territorial conditions of Bayrampaşa. Characterized by workshops, wholesale markets, and transportation arteries, Bayrampaşa’s identity as a hub of logistics and small-scale production shapes its distinctive thermal profile. The study emphasizes that local economic practices, such as 24/7 production cycles and informal labor networks, generate thermal patterns distinct from the more regulated energy profiles of cultural or commercial landmarks. For instance, historical structures and religious spaces, despite being less industrially active, function as thermal regulators that absorb and redistribute energy through seasonal influxes of visitors.

The two-week residency resulted in multimedia installations and a photobook, later presented in the exhibition Unexpected Guest at PASAJ Karaköy between January 23 and February 15, 2020. By juxtaposing thermal and optical images, these works visualize the dissonance between perceived urban order and latent thermodynamic instability. The installation’s layered maps and time-lapse sequences trace the movement of heat from central nodes to peripheral zones, presenting it as a manifestation of the district’s socioeconomic gradients. The photobook comprises a text, a fragmented map, and selections from the photographic series.

By framing thermal imaging as both a technical and symbolic practice, Heat-Flux: Bayrampaşa occupies a space between empirical observation and speculative inquiry. By positioning heat not merely as a physical phenomenon but as a narrative device, the project seeks to reveal how economic, social, and environmental energy transitions are inscribed into the urban fabric. In doing so, it invites reflection on the inefficiencies and vulnerabilities concealed by turbo-capitalist systems, foregrounding the idea that traces of energy persist and await interpretation even when they remain unseen.

1–13 Haziran 2018 tarihleri arasında Ramada Encore Bayrampaşa’da düzenlenen AirBayrampaşa sanatçı misafir programı kapsamında geliştirilen Heat-Flux: Bayrampaşa, ısı enerjisi ve termal haritalamayı anlatısal araçlar olarak ele alır; bunları İstanbul’un Bayrampaşa ilçesinde gerçekleşen daha geniş sosyoekonomik ve mekânsal dönüşümlerin metaforları olarak kullanır. Kavramsal bir laboratuvar olarak kurgulanan proje, enerjinin —hem gerçek hem de metaforik anlamıyla— kentsel sistemler içinde nasıl dolaşıma girdiğini, dönüştüğünü ve dağıldığını incelemek için ısı dalgalanmalarını haritalandırır. Böylece hızlı kentleşme ve turbo-kapitalist verimlilik koşulları altında ilçeyi şekillendiren görünmez kuvvetler üzerine düşünmenin bir yolunu önerir.

Araştırmanın merkezinde, enerji akışlarının iz bıraktığı; ancak bu izlerin, görünürlükten çok üretkenliği önceleyen sistemler içinde çoğu zaman gizli kaldığı düşüncesi yer alır. Bayrampaşa’da bu enerji katmanlı biçimlerde ortaya çıkar: insan faaliyeti, endüstriyel makineler, ulaşım ağları ve toplumsal mekânlar, ilçenin sosyoekonomik ritimlerini yansıtan termal izler üretir. Esenler Otogarı, Forum İstanbul Alışveriş Merkezi ve Bayrampaşa Toptancı Hali gibi alanlar; 24 saatlik emek, ticaret ve transit geçiş tarafından şekillenen yüksek yoğunluklu bölgeler olarak belirir. Buna karşılık çeper sokaklar ve konut alanları, kaynakların eşitsiz dağılımını ve kentsel ekosistemlere içkin mekânsal hiyerarşileri yansıtan daha yavaş ve parçalı enerji örüntüleri sergiler.

Projenin yöntemi, enerjinin fiziksel ve maddi olmayan akışları arasındaki dinamik ilişkiyi görünür kılmak için optik ve termal görüntülemeye dayanan ikili bir fotoğrafik tekniğe yaslanır. Özellikle termal kameralar, Bayrampaşa’nın değişken mikroiklimleri boyunca ısı izlerini kaydetmek için kullanılır. İmgeler; endüstriyel atölyeler, hareketli pazar alanları ve ulaşım düğümleri gibi mekânlara odaklanır. Proje, makinelerin gece yarısından sonra artık ısı yaymayı bırakmasını, kalabalıkların arkalarında termal izler bırakmasını ve yapıların aynı anda hem ısı kaynağı hem de yansıtıcı yüzey olarak işlemesini gözlemler. Bu gözlemler, Bayrampaşa’nın emek, tüketim ve entropi tarafından şekillendirilen dinamik bir enerji alışverişi rezervuarı olduğu düşüncesini güçlendirir.

Araştırma, Bayrampaşa’nın özgül bölgesel koşullarına bağlı kalır. Atölyeler, toptancı pazarları ve ulaşım arterleriyle tanımlanan Bayrampaşa’nın lojistik ve küçük ölçekli üretim merkezi kimliği, ilçenin kendine özgü termal profilini şekillendirir. Çalışma, 7/24 üretim döngüleri ve enformel emek ağları gibi yerel ekonomik pratiklerin, kültürel ya da ticari simge yapıların daha düzenlenmiş enerji profillerinden ayrışan termal örüntüler ürettiğini vurgular. Örneğin tarihî yapılar ve dinî mekânlar, endüstriyel açıdan daha az etkin olmalarına rağmen, mevsimsel ziyaretçi akışları aracılığıyla enerjiyi emen ve yeniden dağıtan termal düzenleyiciler olarak işlev görür.

İki haftalık misafir sanatçı programı, daha sonra 23 Ocak–15 Şubat 2020 tarihleri arasında PASAJ Karaköy’de düzenlenen Unexpected Guest sergisinde sunulan multimedya enstalasyonlara ve bir fotoğraf kitabına dönüşmüştür. Termal ve optik imgeleri yan yana getirerek bu çalışmalar, algılanan kentsel düzen ile gizil termodinamik istikrarsızlık arasındaki uyumsuzluğu görünür kılar. Enstalasyonun katmanlı haritaları ve time-lapse dizileri, ısının merkezî düğümlerden çeper bölgelere doğru hareketini izler ve bunu ilçenin sosyoekonomik gradyanlarının bir tezahürü olarak sunar. Fotoğraf kitabı ise bir metin, parçalanmış bir harita ve fotoğraf serisinden seçkilerden oluşur.

Termal görüntülemeyi hem teknik hem de sembolik bir pratik olarak çerçeveleyen Heat-Flux: Bayrampaşa, ampirik gözlem ile spekülatif araştırma arasında bir yerde konumlanır. Isıyı yalnızca fiziksel bir olgu olarak değil, aynı zamanda anlatısal bir araç olarak ele alan proje, ekonomik, toplumsal ve çevresel enerji geçişlerinin kentsel dokuya nasıl kaydedildiğini görünür kılmayı amaçlar. Böylece turbo-kapitalist sistemlerin gizlediği verimsizlikler ve kırılganlıklar üzerine düşünmeye davet eder; enerjinin izlerinin, görünmez kaldıklarında bile varlığını sürdürdüğü ve yorumlanmayı beklediği fikrini öne çıkarır.